Çocuklarınızın okul veya başka ortamlara kolayca alışabilmesi için onları sosyalleştirin.

Çocuğunuzun okula yada başka ortamlara hazır olduğunun en önemli belirtilerinden biri anneden ayrılmada sorun yaratmaması ve kısa sürelerle de olsa evden ayrılmaya istekli olmasıdır. Genellikle anneden ayrılmaya istekli olan çocuk konuşması diğer yetişkinler tarafından da kolayca anlaşılabilen çocuktur. Parkta veya dışarıda oynayan çocuklara ilgi gösterme de grup yaşantısına hazır olmanın önemli işaretlerinden biridir. Çocuk bu oyunlara katılmadan sadece izlemek istese bile bu ilgi çocuğun kendini yetişkinden koparabileceğini gösterir. Kuşkusuz tüm bunların dışında çocuğun temel öz bakım becerilerini de kazanmış olması gerekir.Bu konuda çocuklar arasında önemli bireysel ayrılıklar olmakla birlikte yuvaya başlamak için pek çok açıdan en uygun yaş yaklaşık 3 yaştır.

Okul öncesi eğitime başlama çocuk için stres yaratan bir olay olmamalıdır. Böyle bir gruba katılma çocuk için anneden veya alıştığı bakıcısından ayrılma, tanımadığı birine poposunu sildirme ve bir odada bir sürü çocukla bir arada oynamayı başarma gibi pek çok farklı anlam taşır. Eğer yuva bu ayrılığın etkilerini en aza indirerek başlarsa (örneğin başlangıçta annenin de bir süre çocuğun yanında kalmasını sağlarsa) çocuk için uyum sağlama daha kolaylaşır. Çocuk sonuç olarak orada kalacağını ve hiçbir çocuğun başında özel bir yetişkinin bulunmadığını kavrayacak ve anneden vazgeçecektir.

Zamanla oluşan kronik okul fobisiyle birlikte davranışlarda da değişiklikler ortaya çıkar. Çocuk, sevdiği şeyleri yapmak istemez.

Okul fobisi olan çocuklar evde kaldıkları sürece mutludurlar, arkadaş ilişkilerinde ve sosyal faaliyetlerde etkilidirler. Hatta bu çocuklar evde kaldıkları süre içinde ev ödevlerini yaparlar.
Okul korkusunun belirtileri nelerdir:
* İsteksizlik, alınganlık ve sinirlilikte artış vardır.
* İştahsızlık ve uykuda huzursuzluk yaşar.
* Okula karşı ilgisiz ve tepkisiz davranır.
* Okulda ve evde nedensiz yere ağlamaya, kavga etmeye ve dikkat çekmeye çalışır.
* Evde kalmak ve ödevlerini kaçırmak arasında seçim yapamayıp aşırı kaygılıdır.
* Sık sık hasta olmadığı halde baş veya karın ağrısı bahane eder.
* Okula giderken ağlama, hastalanma ya da okula gitmeyi istememe davranışları geliştirir ve evde kalmasına izin verilince bunlar birdenbire kaybolur.
* Okula gitmediği için suçluluk duymaz.
* Okula devam ettiği zamanlarda iyi bir öğrenci olabilir.
Okul fobisi ilkokuldan liseye kadar her yaşta görülebilir. Bununla birlikte gerek ergenlik döneminde, gerekse ergenlik öncesi dönemde rastlanan okul fobisi belirtileri, yeni okula başlayan çocuktaki gibi kuvvetli ve zorlu değildir. Çoğunlukla çocuklar büyüdükçe şiddetli biçimde okul fobisi görülmez, ancak bunun yerini kronik fobi alır. Kronik okul fobisi zamanla oluşur. Bu fobinin oluşmasında gencin çocukluk yıllarındaki okul fobisini de içine alan çeşitli davranış problemlerinin rolü büyüktür. Kronik okul fobisi, bir takım uyum zorluklarını içerir. Kronik okul fobisi olan çocuklar sadece okuldan değil, aynı zamanda önceden zevk aldıkları faaliyetlerden de uzaklaşmaya başlar.

HAZIRLAYAN: Dr. Gökhan ORDU